"...Themelimi i këtij orakulli ngjitet deri tek Pellazgët, më i lashti nga popujt që do të kenë ekzistuar dhe thuhet se kanë qënë zotër të Greqisë..."EFORITregohet se pas përmbytjes, Faetoni, një nga ata që mbrritën në Epir bashkë me Pelasgun, ka qënë mbreti i parë i Thesprotëve dhe i Molosëve. Disa historianë pretendojnë se Deukalioni dhe Pyrrha pasi kishin kis ndërtuar tempullin e Dodonës u vendosën në vendin e Molosëve.PLUTARKUZbuluesi i Dodonës, arkeologu çam, Kostandin Karapano, pohon:"Dodona e themeluar nga Pellazgët, është tempulli më i lashtë dhe orakulli i parë i Greqisë. Ata që kanë dashur të gjejnë një etimologji për emrin e tij, e nxjerrin se vjen nga nimfa Dodone ose lumi Dodon. Themelimi i këtij vendi të shenjtë humbet nëpër mugëtirën e kohrave parahistorike... Madje përpara vetë formimit të politeizmit Helenik, Dodona ishte një vend i shenjtë i nderuar, ku i bëheshin nderime idesë abstarkte të hyjnisë që kishte krijuar universin dhe mbante rregullin aty...Forca supreme krijimit dhe organizimit të botës ka qënë e personifikuar në Dodonë nëpërmjet Zeusit.KOSTANDIN KARAPANOPranë Lëkurësit (Çamëri) ndodhet manastiri i braktisur i Shën Gjergjit. Manastiri ngrihet brenda mureve helenistike prej gurësh të mëdhenj poligonalë, duke shënuar qartë kufinjtë e një vendi të shenjtë antik "teme "temenos"...Ndërsa vëreja lumin e Koqitit aty ku bashkohej me lumin e Akeronit, pikërisht poshtë Manastirit. e kuptova se po qëndroja në vendin ku shërbente orakulli i vdekjes, Nekymanteionit. Ky Orakull ia dorëzonte sekretet e botës së nëndheshme, mbretërisë së hyut të pamshirshëm Hadit ose Adoneusit, që ende adhurohej në kishat e krahinës në emrin e Agjios Donati (krahina është e Çamërisë dhe sot quhet nga vendësit, çamët, Paramithi ose Ajdonat (Aj-Donat)). Historia e faltores të shpie larg, në periudhën e bronxit. Fillimisht janë lokalizuar këtu legjendat e Demetrës dhe Persefonës, të Tezeut dhe Peirithout, të Herakliut me Qerberin trikokësh, dhe të gjyqtarëve të vdekjes. Tek Odisea njoftohet përshkrimi i këtij vendi, ashtu siç është edhe sot me koriet dhe shelgjet.N.G.L.HAMOND.